Kızıltepe’de düzenlenen çalıştayda aşiret liderleri, kanaat önderleri ve toplumun farklı kesimlerinden temsilciler bir araya geldi. Toplantının ana gündemini toplumsal huzurun korunması ve bölgede yaşanan sorunlara karşı ortak çözüm geliştirilmesi oluşturdu.
Çalıştayda özellikle kan davalarının önüne geçilmesi, aile kurumunun güçlendirilmesi, gençlerin zararlı alışkanlıklardan korunması, tefecilikle mücadele edilmesi ve eğitim alanındaki eksikliklerin giderilmesi gerektiği üzerinde duruldu.
Katılımcılar, toplumsal sorunların yalnızca ortaya çıktıktan sonra ele alınmasının yeterli olmadığını belirterek, sorunların henüz büyümeden tespit edilmesi ve erken müdahale mekanizmalarının oluşturulması gerektiğini ifade etti.
İzol: Toplumsal barış için ortak hareket şart
Diyarbakır Karacadağ Toplumsal Barış ve Sosyal Gelişim Derneği Kurucu Başkanı Cengiz İzol, özellikle husumetlerin kan davasına dönüşmeden önce çözüm yollarının devreye sokulması gerektiğini söyledi.
Toplumsal barışın yalnızca devlet kurumlarının çalışmalarıyla sağlanamayacağını belirten İzol, aşiretler, din alimleri, akademisyenler, öğretmenler, hukukçular ve kanaat önderlerinin aynı amaç doğrultusunda hareket etmesinin önemine dikkat çekti.
Mardin’de gerçekleştirilen bu tür çalışmaların bölge açısından örnek oluşturabileceğini ifade eden İzol, oluşturulacak istişare modelinin Güneydoğu Anadolu’dan başlayarak Türkiye’nin farklı bölgelerine yayılması gerektiğini kaydetti.
Kahraman: Bu adım daha önce atılmalıydı
Şeyhan aşiretinden Mehmet Salih Kahraman ise çalıştayın toplum açısından önemli bir buluşma olduğunu belirtti.
Toplumun kültürel ve dini değerlerinden uzaklaşmasının beraberinde çeşitli sosyal sorunlar getirdiğini ifade eden Kahraman, bu tür toplantıların daha önce başlatılması gerektiğini dile getirerek organizasyonda emeği geçenlere teşekkür etti.
Kayan: Gençlere sahip çıkmak herkesin görevi
Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Fethullah Kayan da özellikle gençler arasında madde bağımlılığı, sigara, alkol ve yasa dışı madde kullanımına ilişkin risklere dikkat çekti.
Aile içindeki sorunlar, ahlaki yıpranma ve tefecilik gibi problemlerin toplumun genel yapısını olumsuz etkilediğini belirten Kayan, mücadelede yalnızca devlet kurumlarının değil, ailelerin ve toplumun kanaat önderlerinin de sorumluluk alması gerektiğini söyledi.
Gençlerin ve çocukların korunmasında ailelerin yanı sıra toplumun ileri gelenlerine de önemli görevler düştüğünü ifade eden Kayan, ekonomik sıkıntıların da birçok sosyal problemin altında yatan nedenlerden biri olduğuna işaret etti. Kayan, yerel ekonomik kalkınmaya yönelik çalışmaların toplumsal sorunların çözümüne katkı sağlayacağını belirtti.
Atmaca: Alınan kararlar sahaya yansıtılmalı
Çalıştaya katılan İbrahim Atmaca, ailelerin çocuklarının davranışları konusunda daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini söyledi.
Gençlerin yanlış yönelimlere girmesi halinde ailelerin ilk müdahaleyi yapması gerektiğini belirten Atmaca, evliliklerin korunması ve aile bağlarının güçlendirilmesinin toplumsal yapı açısından büyük önem taşıdığını ifade etti.
Toplumsal dengelerde yaşanan bozulmaya dikkat çeken Atmaca, çalıştayda ortaya konulan görüşlerin yalnızca toplantı salonunda kalmaması gerektiğini vurguladı.
Dündar: Kan davaları için önleyici çalışmalar yapılmalı
Kızıltepe Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Mahmut Dündar ise çalıştayın önemli bir istişare ortamı oluşturduğunu belirterek, toplantıda dile getirilen sorunların çözümü için somut çalışmalar yapılması gerektiğini söyledi.
Bölgede kan davalarının ciddi bir toplumsal problem olduğunu ifade eden Dündar, olaylar meydana geldikten sonra müdahale etmek yerine önleyici çalışmaların artırılması gerektiğini kaydetti.
Çalıştayların toplumun farklı kesimlerinin katılımıyla sürdürülmesi gerektiğini belirten Dündar, bu toplantıların siyasi tartışmaların dışında tutulmasının önemine dikkat çekti.
Özer: Söylem değil, sonuç önemli
Sürgücüler aşiretinden Uğur Özer ise eğitim eksikliği ve tefeciliğin bölgede önemli sorunlar arasında bulunduğunu ifade etti.
Toplumun tefecilik konusunda ortak bir tavır geliştirmesi gerektiğini belirten Özer, kan davalarının da meydana gelmeden önce önlenmesi gerektiğini söyledi.
İstişare toplantılarının daha sık gerçekleştirilmesi gerektiğini ifade eden Özer, toplantılarda ortaya çıkan önerilerin uygulamaya geçirilmesi gerektiğini vurgulayarak, “Çok konuşmaktan ziyade icraat önemli.” dedi.
Ortak beklenti: Sürekli istişare ve uygulanabilir çözümler
Çalıştayın sonunda verilen mesajlarda, Mardin ve bölgede yaşanan toplumsal sorunların çözümünün ortak sorumluluk gerektirdiği vurgulandı.
Ailelerin, aşiretlerin, kanaat önderlerinin, eğitimcilerin, hukukçuların, din alimlerinin ve toplumun diğer kesimlerinin birlikte hareket etmesi gerektiği belirtilirken, toplumsal barışın korunması için istişare mekanizmalarının düzenli hale getirilmesi istendi.
Katılımcılar, özellikle kan davaları ve gençleri tehdit eden zararlı alışkanlıklar başta olmak üzere sorunların büyümeden tespit edilmesi, alınan kararların ise somut projelere ve saha çalışmalarına dönüştürülmesi çağrısında bulundu.
